Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος 2026, ξεκίνησε στη Λήμνο η πιλοτική αποκατάσταση του μεγαλύτερου υποθαλάσσιου δάσους της Ανατολικής Μεσογείου, ενός οικοσυστήματος ιδιαίτερης περιβαλλοντικής αξίας που λειτουργεί ως σημαντική φυσική δεξαμενή άνθρακα και καταφύγιο για δεκάδες θαλάσσια είδη.
Η πρωτοβουλία υλοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος «Αναβιώνοντας τη Λήμνο», με τη συνεργασία της iSea, της Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία και του Δήμος Λήμνου.
Ο «μπλε πνεύμονας» της Μεσογείου
Στο επίκεντρο του προγράμματος βρίσκεται το εκτεταμένο λιβάδι Ποσειδωνίας της Λήμνου, το οποίο χαρακτηρίζεται ως ένας από τους σημαντικότερους «μπλε πνεύμονες» της Μεσογείου. Σύμφωνα με τα στοιχεία του έργου, το υποθαλάσσιο αυτό οικοσύστημα έχει αποθηκεύσει περισσότερους από 270.000 τόνους διοξειδίου του άνθρακα, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
Το λιβάδι εκτείνεται σε μήκος άνω των 20 χιλιομέτρων κατά μήκος της ακτογραμμής, ξεπερνά τα όρια της προστατευόμενης περιοχής Natura 2000 και φτάνει έως τα διεθνή ύδατα, σε βάθη που αγγίζουν τα 30 μέτρα. Παράλληλα, φιλοξενεί περισσότερα από 66 είδη θαλάσσιων οργανισμών, παρουσιάζοντας ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα βιοποικιλότητας.
Με συνολική έκταση 139,43 τετραγωνικών χιλιομέτρων, θεωρείται το μεγαλύτερο συνεκτικό υποθαλάσσιο δάσος της Ανατολικής Μεσογείου και διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην αναπαραγωγή και επιβίωση πολλών θαλάσσιων ειδών.
Η πρώτη φάση αποκατάστασης
Στο πλαίσιο της πιλοτικής εφαρμογής, ολοκληρώθηκε η μεταφύτευση περισσότερων από 250 βλαστών Ποσειδωνίας, μια διαδικασία που αναμένεται να προσφέρει πολύτιμα επιστημονικά δεδομένα για τα επόμενα στάδια του έργου.
Όπως δήλωσε η Νικολέττα Σιδηροπούλου, η πιλοτική δράση αποτελεί ένα σημαντικό πρώτο βήμα που θα καθοδηγήσει τις μελλοντικές προσπάθειες αποκατάστασης και θα συμβάλει στη διασφάλιση της μακροπρόθεσμης προστασίας του οικοσυστήματος.
Στόχος του προγράμματος είναι τα επόμενα χρόνια να αποκατασταθούν περισσότερα από 10.000 ριζώματα Ποσειδωνίας σε έκταση 400 τετραγωνικών μέτρων, ενισχύοντας σημαντικά την ανθεκτικότητα του θαλάσσιου περιβάλλοντος της περιοχής.
Ευρωπαϊκή συνεργασία για την προστασία των θαλασσών
Παράλληλα με τις εργασίες αποκατάστασης, στη Λήμνο πραγματοποιήθηκε συνάντηση των εταίρων του προγράμματος από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Κατά τη διάρκεια των εργασιών αξιολογήθηκε η πρόοδος του έργου, ανταλλάχθηκε τεχνογνωσία και σχεδιάστηκαν τα επόμενα βήματα της πρωτοβουλίας για την αποκατάσταση θαλάσσιων και παράκτιων οικοσυστημάτων.
Οι φορείς του προγράμματος επισημαίνουν ότι τα λιβάδια Ποσειδωνίας αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα φυσικά «εργαλεία» για την προστασία της βιοποικιλότητας, τη βελτίωση της ποιότητας των υδάτων, τη θωράκιση των ακτών από τη διάβρωση και την αποθήκευση άνθρακα για χιλιάδες χρόνια.
Η αποκατάσταση του υποθαλάσσιου δάσους της Λήμνου αναδεικνύεται ως μια σημαντική περιβαλλοντική επένδυση για το μέλλον της Μεσογείου, συμβάλλοντας τόσο στην προστασία της φύσης όσο και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των τοπικών κοινωνιών απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης.
