Τριάντα χρόνια μετά την κρίση των Ιμίων, τα γεγονότα του 1996 εξακολουθούν να επηρεάζουν τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και τη γεωπολιτική ισορροπία στο Αιγαίο.
Στην ενημερωτική εκπομπή του Σάκη Σταυρίδη στη Δέλτα Τηλέοραση το βράδυ της Τρίτης, φιλοξενήθηκε ο Φάνης Μαλκίδης, Διδάκτορας Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, ο οποίος προχώρησε σε μια αναλυτική αποτίμηση της κρίσης, των συνεπειών της και των εκκρεμοτήτων που παραμένουν μέχρι σήμερα.
Από την κρίση στο «γκρίζο» Αιγαίο
Σύμφωνα με την ανάλυση του Φάνη Μαλκίδη, τα Ίμια δεν αποτέλεσαν ένα μεμονωμένο επεισόδιο, αλλά την αφετηρία μιας συστηματικής πολιτικής αμφισβήτησης από την πλευρά της Τουρκίας.
Όπως τόνισε, ο τρόπος διαχείρισης της κρίσης άνοιξε τον δρόμο για το λεγόμενο «γκριζάρισμα» περιοχών, μετατρέποντας κυριαρχικά δικαιώματα σε αντικείμενα διαπραγμάτευσης.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται, όπως σημείωσε, και οι σύγχρονες τουρκικές NAVTEX, οι οποίες επιχειρούν να δημιουργήσουν τετελεσμένα στο Αιγαίο, περιορίζοντας την άσκηση των ελληνικών δικαιωμάτων στην έρευνα και στις ενεργειακές υποδομές.
Έλλειμμα ηγεσίας και «ταπεινωτική» απεμπλοκή
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η κριτική του Φάνη Μαλκίδη προς την τότε πολιτική και στρατιωτική ηγεσία. Παρά την υπεροχή των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων σε μέσα και ηθικό, υπογράμμισε την απουσία ενιαίας εθνικής στρατηγικής και ξεκάθαρων κανόνων εμπλοκής.
Η επιλογή της διπλωματικής οδού, υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες, χαρακτηρίστηκε ως «ταπεινωτική υποχώρηση», η οποία –όπως ανέφερε– δημιούργησε ένα επικίνδυνο προηγούμενο για το μέλλον.
Το αίτημα για την αλήθεια και η θυσία των τριών αξιωματικών
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην πτώση του ελικοπτέρου του Πολεμικού Ναυτικού και στην απώλεια των τριών αξιωματικών.
Τριάντα χρόνια μετά, παραμένει ανοιχτό το αίτημα για τη δημοσιοποίηση ενός πλήρους και τεκμηριωμένου πορίσματος για τα αίτια της τραγωδίας.
Όπως τόνισε ο Φάνης Μαλκίδης, η πλήρης αποκάλυψη της αλήθειας αποτελεί χρέος προς τους πεσόντες και βασική προϋπόθεση για τη διατήρηση του φρονήματος των Ενόπλων Δυνάμεων.
Ο ρόλος του διεθνούς παράγοντα και η Συμφωνία της Μαδρίτης
Στην ανάλυσή του, ο Φάνης Μαλκίδης αναφέρθηκε και στον ρόλο των Ηνωμένων Πολιτειών, επισημαίνοντας ότι η αμερικανική μεσολάβηση εξυπηρέτησε πρωτίστως τη διατήρηση της «συμμαχικής συνοχής».
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η Συμφωνία της Μαδρίτης, η οποία –όπως υποστήριξε– θεσμοθέτησε τις τουρκικές αξιώσεις περί «ζωτικών συμφερόντων» στο Αιγαίο.
Κόκκινες γραμμές χωρίς διαπραγμάτευση
Κλείνοντας, ο Φάνης Μαλκίδης προειδοποίησε ότι οι σημερινές ελληνοτουρκικές επαφές κινούνται πάνω στο έδαφος που διαμορφώθηκε μετά το 1996.
Υπογράμμισε ότι ζητήματα όπως η επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια αποτελούν αναφαίρετα κυριαρχικά δικαιώματα και δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο διαλόγου.
Δείτε ολόκληρη τη συζήτηση
